Telefonuna yeni bir uygulama yüklediğinde karşına çıkan izin pencerelerine çoğumuz düşünmeden "İzin ver" deriz. Uygulama çalışsın yeter. Oysa bu izinler, uygulamaya konumuna, fotoğraflarına, mikrofonuna ve rehberindeki herkesin numarasına erişme yetkisi verir. Ve verdiğin izin, sen geri alana kadar geçerlidir.
Bu yazıda hangi izinlerin neden hassas olduğunu ve Android ile iPhone'da izinleri nasıl gözden geçirebileceğini anlatıyoruz. Bir kez yapıldığında on beş dakika sürmeyen bir iş.
En hassas izinler hangileri?
- Konum: Nerede yaşadığını, nerede çalıştığını, hangi saatlerde nerede olduğunu ortaya koyar. Bir navigasyon uygulaması için gereklidir; bir el feneri ya da fotoğraf filtresi uygulaması için değil.
- Mikrofon ve kamera: Görüntülü görüşme ve fotoğraf uygulamaları dışında çok az uygulamanın bunlara gerçekten ihtiyacı vardır.
- Rehber (kişiler): Bu izin yalnızca senin değil, rehberindeki herkesin bilgisini paylaşır. Onlar bu konuda hiçbir şey seçmemiştir.
- Fotoğraflar ve dosyalar: Fotoğrafların çoğu zaman çekildiği yerin konum bilgisini de içerir.
- Yakındaki cihazlar ve Bluetooth: Bulunduğun yeri dolaylı olarak tahmin etmek için kullanılabilir.
Basit bir ölçüt: Bir uygulamanın bir izne neden ihtiyaç duyduğunu tek cümleyle açıklayamıyorsan, o izni vermene muhtemelen gerek yoktur.
"Her zaman" yerine "Uygulama kullanılırken"
Modern telefonlarda konum izni için birkaç seçenek bulunur. "Her zaman izin ver" seçeneği, uygulamanın sen onu kullanmazken bile arka planda konumunu almasına olanak tanır. Neredeyse tüm uygulamalar için "Yalnızca uygulama kullanılırken" ya da "Her seferinde sor" yeterlidir.
Bir de yaklaşık konum seçeneği var. Hava durumu ya da yakındaki mağazalar gibi uygulamaların senin tam olarak hangi binada olduğunu bilmesine gerek yoktur; bulunduğun semt yeterlidir.
Android'de izinleri gözden geçirme
- Ayarlar uygulamasını aç.
- Güvenlik ve gizlilik (bazı telefonlarda yalnızca Gizlilik) bölümüne gir.
- İzin yöneticisini seç. Burada konum, kamera, mikrofon, kişiler gibi izin türlerini ve her birine erişen uygulamaları görürsün.
- Her izin türüne girip tanımadığın ya da artık kullanmadığın uygulamaların iznini İzin verme olarak değiştir.
Android ayrıca uzun süre kullanmadığın uygulamaların izinlerini otomatik olarak kaldırabilir. Bu özelliğin açık olduğundan emin olmak için uygulama ayarlarında "Kullanılmıyorsa uygulama etkinliğini duraklat" gibi bir seçeneğe bakabilirsin. Menü adları telefon markasına göre biraz farklılık gösterebilir; ayarlardaki arama kutusuna "izin" yazmak genellikle doğru yere götürür.
iPhone'da izinleri gözden geçirme
- Ayarlar → Gizlilik ve Güvenlik bölümüne gir.
- Konum Servisleri'ne girip listedeki her uygulama için "Hiçbir Zaman", "Bir Dahaki Sefere Sor" veya "Uygulamayı Kullanırken" seçeneklerinden birini seç. Gerekmeyen yerlerde "Kesin Konum" seçeneğini kapat.
- Aynı bölümde Kişiler, Fotoğraflar, Mikrofon ve Kamera başlıklarına tek tek bak.
- Fotoğraflar için "Tüm Fotoğraflar" yerine yalnızca seçtiğin fotoğraflara erişim verebilirsin.
iPhone, bir uygulama mikrofonu veya kamerayı kullanırken ekranın üst köşesinde turuncu ya da yeşil bir nokta gösterir. Android'in yeni sürümlerinde de benzer bir gösterge bulunur. Beklemediğin bir anda bu noktayı görürsen, hangi uygulamanın kullandığını kontrol et.
İzinlerden önce: gerçekten o uygulamaya ihtiyacın var mı?
En iyi gizlilik ayarı, kullanmadığın uygulamayı silmektir. Telefonundaki uygulamalara bir göz at; son birkaç aydır açmadığın her uygulama, arka planda veri toplamaya devam ediyor olabilir. Bir hizmeti nadiren kullanıyorsan, uygulaması yerine tarayıcıdan kullanmak çoğu zaman daha az izin gerektirir.
Yılda bir kez kontrol et
Uygulamalar güncellendikçe yeni izinler isteyebilir, sen de zaman içinde farkında olmadan yeni izinler verirsin. Yılda bir veya iki kez izin listesine bakmak iyi bir alışkanlıktır. Telefonla ilgili bu kontrolü yaparken tarayıcını da gözden geçirmek istersen, tarayıcı gizlilik ayarları yazımız işine yarayabilir.